Theo quy định bắt buộc của IMO và tiêu chuẩn hiệu suất VDR (IEC 61996-1), việc ghi lại dữ liệu thoại vô tuyến VHF hàng hải là một hạng mục thiết yếu nhằm đảm bảo tính toàn vẹn và minh bạch trong quá trình vận hành tàu biển. Trong hệ thống Hộp đen NVR-9000 do hãng NSR phát triển, bo mạch xử lý âm thanh được tích hợp bên trong khối trung tâm DAU (Data Acquisition Unit), hỗ trợ riêng biệt hai kênh đầu vào dành cho thiết bị VHF. Việc kết nối và cấu hình đúng chuẩn âm thanh VHF vào DAU không chỉ giúp ghi âm chính xác mà còn tránh các lỗi kỹ thuật như méo tiếng, rè hoặc mất dữ liệu, ảnh hưởng trực tiếp đến quá trình đăng kiểm và vận hành tàu.
Để đảm bảo kết nối âm thanh VHF vào bộ DAU NVR-9000 chính xác, bước đầu tiên là thực hiện đấu nối vật lý đúng chuẩn theo sơ đồ của NSR. Trước tiên, mở nắp bảo vệ của tủ DAU (model NVR901) và định vị khu vực Terminal kết nối Audio, thường nằm ở góc dưới của bo mạch chính. Việc xác định chính xác vị trí này giúp thao tác đấu nối nhanh chóng và tránh nhầm lẫn.
Cáp tín hiệu âm thanh từ thiết bị VHF cần chuẩn bị là loại cáp 3 lõi, có thể sử dụng cáp bọc chống nhiễu chuyên dụng để giảm thiểu ảnh hưởng từ môi trường điện từ phức tạp trên tàu. Ba lõi dây bao gồm:
Tiếp theo, tiến hành bấm dây vào Terminal J2 của DAU theo sơ đồ chuẩn của NSR:
Việc đấu nối đúng chuẩn giúp đảm bảo tín hiệu âm thanh truyền tải ổn định, tránh hiện tượng nhiễu sóng hoặc mất tín hiệu do tiếp xúc kém. Đặc biệt, dây GND đóng vai trò quan trọng trong việc chống nhiễu điện từ, giảm thiểu hiện tượng ground loop gây tiếng hú hoặc tiếng rè trong quá trình ghi âm.
Sau khi hoàn tất đấu nối phần cứng, bước tiếp theo là cấu hình phần mềm để hệ thống DAU nhận diện và xử lý tín hiệu âm thanh VHF đúng cách. Kết nối máy tính cấu hình vào cổng LAN của Máy ghi dữ liệu hành trình tàu, thiết lập IP tĩnh trong cùng dải mạng nội bộ (mặc định là 172.16.8.x) để đảm bảo giao tiếp ổn định.
Mở ứng dụng VDRConfig.exe trên máy tính và đăng nhập bằng tài khoản Service chuẩn của NSR (User: NSR / Password: 123). Trong giao diện phần mềm, chuyển sang tab Audio trên thanh menu chính để tiến hành khai báo thông số cho cổng VHF1 (A5) hoặc VHF2.
Các thông số cần chỉnh sửa bao gồm:
Sau khi nhập đầy đủ thông số, nhấn nút Send Configuration to VDR để đẩy file cấu hình mới lưu trực tiếp vào chip Flash của Main Unit. Việc này giúp hệ thống DAU nhận diện và xử lý tín hiệu âm thanh VHF theo đúng thông số đã khai báo.
Trong quá trình vận hành thực tế, một lỗi phổ biến thường gặp là âm thanh đàm thoại VHF bị xé, vỡ hoặc quá nhỏ khi nghe trực tiếp. Để xử lý triệt để, cần thực hiện quy trình hiệu chỉnh gain theo nguyên tắc:
Nếu phát hiện tiếng rè hoặc méo do bão hòa tín hiệu, có thể áp dụng hai giải pháp:
Việc hiệu chỉnh đúng mức gain giúp loại bỏ hiện tượng méo tiếng, đảm bảo chất lượng âm thanh đàm thoại rõ ràng, phục vụ tốt cho việc ghi âm và kiểm tra sau này.
Tình huống mất đất chống nhiễu (Ground Loop) là một trong những nguyên nhân phổ biến gây ra tiếng hú kéo dài hoặc tiếng ù nền lạch cạch trong hệ thống âm thanh VHF. Trên tàu, khu vực buồng lái và các tủ cáp đài vô tuyến thường có bức xạ điện từ rất lớn từ các antenna phát (HF, MF/HF). Nếu không đấu nối dây GND chống nhiễu đúng chuẩn, luồng nhiễu điện từ sẽ cảm ứng trực tiếp vào lõi tín hiệu, làm giảm chất lượng âm thanh đàm thoại.
Do đó, tuyệt đối không được bỏ qua việc đấu nối chân chống nhiễu vỏ cáp vào chân GND của terminal Audio trên bo mạch DAU. Việc này không chỉ giúp giảm thiểu nhiễu mà còn bảo vệ thiết bị khỏi các hiện tượng điện áp cảm ứng không mong muốn.
Nếu trong quá trình kiểm tra dữ liệu log để chạy APT phát hiện đồ thị biên độ âm thanh thoại VHF có dạng phẳng đứng hoặc bị lẫn tiếng rú từ hệ thống radar, cần liên hệ ngay với phòng kỹ thuật chuyên sâu để được hướng dẫn đo thông mạch và cách ly xung nhiễu tín hiệu một cách chính xác và an toàn.
Cảm ơn bạn đã đọc bài !
Nếu bạn cần hỗ trợ thêm thông tin, xin liên hệ theo,
MarineZone
Địa chỉ: Số 144, tổ 6, phường Phú Diễn, Hà Nội
Điện thoại/Zalo: 0865.085.436
Website: marinezone.vn
Các mạng xã hội chính thức:
